Thời sự Dầu Khí.. tháng 10 – Trần Lý

Trần Lý

   Cuộc bầu cử ‘giữa nhiệm kỳ’ tại Hoa Kỳ, OPEC+ giảm sản xuất,Âu châu lo đối phó với Mùa Đông sắp đến.. là những tin tức tổng kết về Dầu Khí trên thế giới mà Trần Lý xin tổng kết và lược dịch từ các bàn tin và bài báo trên Reuters, AP, BBC, Oil News..

  • Chuyện OPEC..

   Quyết định cắt giảm sản xuất 2 triệu thùng dầu thô mỗi ngày (do Saudi Arabia chủ động) tiếp tục tạo những phản ứng dây chuyền trên thế giới..Các Nhà kinh tế (thế giới tư bản) báo động.. cho rằng sẽ gây ra một sự suy thoái toàn cầu ?

   OPEC  nhấn mạnh : Quyết định của họ là dựa trên nguy cơ đang tăng của việc suy thoái và giá dầu cao là cần thiết  để tạo ra thêm những đầu tư mới làm tăng sản xuất, khi  kiểm kê (inventories) dầu tăng..

  Nhưng International Energy Agency  lại nói khác : Tuy có thể đang xảy ra suy thoái nhưng hành động của OPEC là ‘đang đổ dầu thêm vào lửa ?

 Nói chung, các phe liên hệ đến giá dầu, như IEA,, OPEC và US Energy Department đều đồng ý là nhu cầu dầu hỏa trong năm 2023 sẽ có nhiều bất ổn ? chưa thể tiên đoán   Mỹ chỉ ước tính nhu cầu chỉ có thể tăng 1.5% thay vì dự trù trước đây là 2% ?

  • Dầu hỏa dùng làm vũ khí ?

   Nhiều quốc gia trên thế giới bắt đầu tham gia vào trò chơi dùng dầu hỏa làm vũ khí , gây các chuyển đổi ảnh hưởng chính trị.. Nga đang bị NATO và Mỹ phản ứng khi xâm lăng Ukraine nên chơi trò.. trả đũa=tir-for-tat’ khóa vòi khí đốt dẫn qua Âu châu

 Mỹ và Đồng Minh đang tính kế hoạch áp đặt một price cap trên dầu hỏa xuất cảng của Nga, nhưng chưa chắc đã hữu hiệu? và còn có thể gây hiệu ứng ngược, là làm giá nhiên liệu tại Âu châu gia tăng (vài chuyên gia cho rằng.. có thể làm Nga phải giảm sản xuất?) : Âu châu cho rằng : ‘gas price cap’ có thể giúp cân bằng lại việc giá gas tăng?

    (Gas price cap là định ra một giá dầu khí.. vừa túi tiền người tiêu thụ ? Các quốc gia cùng thỏa thuận. ký chung các thỏa ước tập thể, mua dầu, theo giá của tập thể trả cho các quốc gia bán dầu-khí !. Riêng Tây ban Nha và Bồ đào Nha  đã ‘cap’ giá từ tháng 6, và người tiêu thụ tại hai quốc gia này đang hưởng giá dầu khí ‘dễ thở’.. nhưng lượng dầu khí tiêu thụ lại tăng !

    Các Công ty Dầu khí đang tìm mọi cách tránh né các liên hệ tranh chấp giữa Nga và Mỹ (cùng NATO) :

   Công ty Mỹ Exxon Mobil đã rút khỏi Dự án Sakhalin-1 của Nga, sau khi Putin quyết định chiếm đoạt (expropriate) tài sản của Công ty.. buộc Công ty phải chuyển nhượng 30% cổ phần, trị giá đến 4 tỷ USD..  

                             Sakhalin 1 Project và .. Exxon rút lui

    Công ty Equinor cũng đã bán các tài sản (tại Nga), vào tháng 9 , trị giá  1 tỷ USD..

   Kazakhstan đang tìm một con đường xuất cảng dầu khí mới, tránh các ngưng trệ có thể xảy ra cho đường ống CPC= Caspian Pipeline Consortium ( đường ống này dẫn dầu khí Kazakhstan ngang qua Nga, đến một hải cảng Nga tại Biển Đen)

                                                  CPC pipelines

  • Chuyện LNG ?

   Theo tình hình hiện nay thì Mùa Đông 2022 sẽ có nhiều ‘biến động’ về nhu cầu LNG

  Âu châu nhẹ nhõm và dễ thở hơn khi Tàu có vẻ như tạm thời ‘đứng ngoài’ thị trường LNG  trong mùa Đông năm nay ?

   Tàu là quốc gia đứng đầu về nhập cảng LNG, nhưng mùa Đông năm nay thị trường LNG có  thay đổi vì Nga khóa vòi cung cấp khí đốt cho Âu châu và đang cần tìm thị trường mới tại Á châu..

   Tính chung, số lượng LNG mà Tàu nhập cảng năm nay theo  ước tính, sẽ giảm xuống trong khoảng từ 65 xuống còn 57 triệu tấn (xuống tiếp từ 78.9 triệu, kỷ lục của 2021) Việc Tàu tạm bớt ‘tranh mua’ giúp Âu châu rất nhiều vì giảm được nhu cầu về tàu bồn chở LNG. Việc ‘thư giãn’ này sẽ không kéo dài vì nhu cầu LNG của Tàu sẽ tăng trở lại, và  chiếm khoảng 50% sự gia tăng nhu cầu thế giới, tính đến 2025 ?

   Thế giới đang bị ‘ám ảnh’ về LNG ?, vì LNG được nhóm Green cho là ‘sạch’ hơn dầu cặn (diesel) và than, khi đốt lò.. sưởi ấm ? xài LNG được phe Green cổ vũ và không phản đối; rồi còn thêm vụ Nga ‘khóa vòi’

  Ý  đang ‘khẩn trương’ (theo danh từ Việt nam mới) xây dựng một Trạm (nhận, chuyển đổi và phân phối tiếp) LNG mới tại Hải cảng Piombino (Tuscany) để nhận khí đốt hóa lỏng vào mùa Xuân tới. Trong khi chờ đợi Ý tạm sử dụng một trạm LNG nổi, có thể thiết lập khá nhanh, chỉ trong vài tháng và tăng ngay được khả năng nhận khí đốt. Ý hiện đang có 3 LNG terminals và do các liên hệ với các nước Bắc Phi, nên có khả năng vượt được khủng hoảng khí đốt sưởi ấm trong mùa Đông sắp đến..

   BBC-Business (24 tháng 10-2022)

   Hàng chục tàu chở LNG to lớn đang chờ : Ngoài khơi Tây ban Nha, Bồ đào Nha, Anh và các quốc gia Âu châu khác. Theo Công ty Wood Mackenzie, thì hiện nay thế giới đang có 268 tàu bồn LNG và quanh Âu châu hiện có đến 51 chiếc..Mục tiêu của Âu châu là chứa thật đầy đến 80% khả năng tồn trữ trước 1 tháng 11 : và mục tiêu này đã đạt được vì  hiện đã đến 95%.

   Tuy LNG vẫn tiếp tục cập bến nhưng nhu cầu về các cơ sở ‘hâm nóng khí lỏng, làm lại thành khí..vẫn còn cao. Hiện nay Âu châu không có nhiều cơ sở chế biến này vì lục địa Âu châu trước đây tùy thuộc hoàn toàn vào khí đốt cung cấp từ Nga qua đường ống dẫn ngầm dưới biển và nỗi trên mặt đất chạy ngang Ukraine

Tàu bồn LNG  vẫn đang xếp hàng để chờ vào trạm chuyển biến (terminals) nên Đức và Hòa Lan đang khẩn cấp xây dựng thêm các terminals và hy vọng sẽ mau hoàn tất trước cuối năm..

   Cơ xưởng LNG của Nigeria tuy bị ngập lụt, nhưng NIgeria vẫn tiếp tục bán khí đốt cho Bồ đào Nha..

   Tại Hoa Kỳ, việc tái khởi động sản xuất tại Freeport (Texas) có thể bị chậm trễ, hy vọng sẽ bắt đầu lại vào tháng 11, tái lập được 85% khả năng sản xuất trước đây..

  • Dầu thô, Khí đốt và Diesel (Dầu cặn)

  Trong lúc giá Dầu thô ( US crude oil và Brent) lên, xuống thì một sản phẩm từ Dầu vẫn không xuống , đó là dầu để sưởi ấm . Các hợp đồng cung cấp trong tương lai cho thấy có nhiều dấu hiệu khó khăn do nhu cầu tiêu thụ tăng trong mùa Đông và do khả năng chế biến giới hạn của các nhà máy lọc dầu..

    Đầu tháng 10, Giá Dầu-khí Brent (benchmark) giảm hơn 4%, nhưng dầu sưởi ấm lại tăng 4%..Lợi tức do dầu sưởi tăng đến mức kỷ lục tại Hoa Kỳ và Âu châu..

  Lý do có vẻ đơn giản : Các cơ sở lọc dầu tại Mỹ gặp một loạt trục trặc..Pháp đang phải đối phó với vụ đình công của công nhân Nhà máy lọc dầu, làm nhiều cơ sở cạn dầu phải ngừng sản xuất. Thủ phạm chính là các cơ xưởng lọc diesel trên toàn thế giới, từ hai năm nay, cùng giảm công suất  đến 4 triệu thùng/ ngày !.. và do đó mức lời 80 USD thu được cho mỗi thùng diesel sẽ không bị suy giảm ?

  • Công nghiệp Dầu Khí.. tiếp tục thu tiền (More money, more money..!)

  Các Công ty Dầu Khí thế giới sẽ công bố lợi tức..và con số dư tính lên đến hàng tỷ đô la Mỹ.. Lợi tức quý B, tuy không bằng Quý Hai. Lợi tức tổng cộng của TotalEnergies, Exxon Mobil, Chevron, BP và Shell (quý này) lên tới 50 tỷ USD

  • Ống dẫn khí đốt bị phá hoại ?

  Ngày 6 tháng 10 : một vụ ‘rò rỉ’ khí đốt đã bất ngờ xảy ra tại đường ống Nord Stream dẫn khí đốt từ Nga  sang qua Ân châu, đường ống này chạy ngầm dưới biển Baltic.

   Chuyện gì đã xảy ra cùng rất nhiều thắc mắc..lý do kỹ thuật hay phá hoại ?

   Câu hỏi chưa có giải đáp ? Nếu bị phá hoại.. thì ai là thủ phạm ?

   Chính phủ Thụy Điển đã cho mở ngay cuộc điều tra, và sau khi thanh sát 2 đường ống dẫn dầu khổng lồ dẫn từ Nga xác định : vụ rò rỉ này là do những vụ nổ gây ra và, có thể do phá hoại ? (trong tuần trước,  đã có 4 vụ rò rỉ nhỏ  khác nhau được tìm ta tại 2 đường ống Nord Stream 1 và Nord Stream 2. Cả hai đường ống đều được thiết đặt ngầm dưới biển Baltic để dẫn khí đốt từ Nga sang Đức, đi qua gần Thụy Điển và Đan Mạch)

    Vì khí đốt rò rỉ xảy ra sau môt vụ nổ nên Mỹ và NATO .. nghi ngờ đây là một hành động cố ý ?

   Ba Lan và Ukraine đều lên tiếng tố cáo Nga, còn Nga thì đổ cho..Mỹ !

   TT Biden tuyên bố : Vụ Nord Stream ‘leaks”  rõ ràng là một hành động phá hoại..nhưng lại không chỉ đích danh thủ phạm?

    TT Putin thì nói ‘leaks’ là hành động khủng bố của Phương Tây (Anglo-Saxons). Phát ngôn viên Điện Kremlin thì giận dữ hơn “đổ tội cho Nga..là phi lý và ngu ngốc” vì Phương Tây có lợi hơn, phá ống để làm ngừng sư cung cấp dầu khí của Nga cho Âu châu..

    Cơ quan An Ninh Thụy Điển, đoan chắc vụ rò rỉ khí đốt này là do phá hoại? “..chúng tôi đã xác định được là có những vụ nổ ‘gần’ Nord Stream 1 và 2, trong vùng lãnh hải đặc quyền kinh tế của Thụy Điển gây ra hậu quả là các đường ống bị hư hại.”

   Quân đội Đan Mạch cũng cho công bố các video  chụp từ vệ tinh về hình ảnh vụ rò rỉ gây ra  tại hai khu vực biển bị ảnh hưởng : một vòng  rộng khoảng 1 km đường kính và một nhỏ hơn tạo một vòng tròn khoảng 200m.

    Vụ nổ ‘ngầm dưới mặt biển gây ra một quan ngại trong giới quân sự : “phá hoại các  cấu trúc căn bản dưới biển (subsea infrastructures) : yếu điểm của các ống dẫn dầu, dẫn điện , cáp internet..và nhiều thiết kế khác khó được bảo vệ?

   Nhưng nếu do phá hoại thì bằng phương tiện nào ?

– Hành quân phá hoại dưới nước loại này phải cần đến kỹ thuật tàu ngầm tân tiến ?

– Dùng một tàu tư nhân, như tàu đánh cá tạm neo trên khu vực, rồi dùng thợ lặn hay tàu ngầm bỏ túi để đặt chất nổ.. Phá hoại kiều này phải chọn thời điểm không có tàu bè qua lại trong khu vực..(An ninh NATO ghi nhận có những chiến hạm yểm trợ của HQ Nga.. quanh quẩn trong khu vực khi xảy ra vụ nổ..)

   Phương thức phá hoại kiểu này được Giới chức quân sự gọi là Grey-zone tactics : tấn công do một nhóm vô danh, hành động gián tiếp cho quyền lợi của một quốc gia giấu mặt .Grey-zone tactics, đang gia tăng trên biển và được cho là liên hệ đến lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran khi họ ‘bắt giữ tàu bè di chuyển trong vùng biển Hormuz  và của Hạm đội đánh cá Tàu..khi đòi chủ quyền trên các vùng biển còn trong vòng tranh chấp (vùng Trường Sa, Lưỡi bò,,)

   Vấn đề ‘grey-zones’ này, hiện chưa có cách kiểm soát, khi các đường ống dẫn dầu khí và cáp internet, cùng đường dây dẫn điện chạy dài hàng ngàn km.. qua nhiều khu vực đặc quyền kinh tế của nhiều quốc gia..

  • Nguồn cung cấp mới ?

Do Thái và Lebanon.. Tạm bắt tay để khai thác Khí đốt Địa Trung Hải  ?

  Do Thái và Lebanon , tuy không hoàn toàn đồng ý với nhau, nhưng tại xích lại gần hơn để thỏa thuận về một dự án phân chia lãnh thổ vùng biển do Mỹ làm trung gian. Sự phân chia này có thể giúp cho việc khai thác khí đốt tại thềm lục địa của hai nước được thuận lợi hơn và sớm bắt đầu thăm dò cùng tiến hành

                                                                      Trần Lý 10/2022

Nguồn: Cảm ơn Mr. TL chuyển,

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s